Ongeldig of geen teamlid geselecteerd.
Een vraag die wij dit jaar steeds vaker krijgen: onze ontwikkelaars laten een groot deel van de code door AI schrijven, mogen wij die uren nog opvoeren voor de WBSO? Het korte antwoord: dat kan, zolang uw ontwikkelaar zelf een technisch knelpunt onderzoekt en oplost en u dát beschrijft, niet alleen de gegenereerde code. Het aantal handmatig geschreven regels code is niet bepalend; centraal staat of de aanvrager zelf technische onzekerheid wegneemt en een technisch werkingsprincipe ontwikkelt en aantoont. AI verandert daarmee vooral waar die onzekerheid zit en hoe het ontwikkelproces verloopt. De vraag is extra actueel nu het kabinet op 15 september 2026 aankondigde de afbakening van programmatuur in de WBSO te heroverwegen.
Een softwareproject is speur- en ontwikkelingswerk (S&O) als aan drie voorwaarden is voldaan. Er is een concreet technisch knelpunt, de oplossing is technisch nieuw voor uw bedrijf en vooraf is onzeker of die oplossing werkt. Het aantal regels code dat een ontwikkelaar zelf typt, is daarbij niet doorslaggevend. Wel moet de aanvrager het technische werkingsprincipe zelf zoeken, ontwikkelen en aantonen. Routinematige bouw was ook vóór AI geen S&O: artikel 2, onderdeel s van de Regeling S&O-afdrachtvermindering sluit onder meer onderhoud, het beschrijven van een architectuur en systeembouw met bestaande componenten uit.
Wat AI wel doet: het maakt routine goedkoper en minder zichtbaar. Een team dat met een assistent in een week een werkende versie heeft, lijkt geen knelpunt te hebben gehad. Wij zien in de praktijk dat de onzekerheid verschuift. De vraag is niet meer “krijgen we dit werkend”. De vraag wordt “waarom faalt dit onder productiebelasting”, “hoe bewijzen we dat de uitkomst correct is” en “welk ontwerp haalt de vereiste responstijd bij honderd keer zoveel verkeer”. Daar kan het S&O zitten, mits het gaat om een programmeertechnisch knelpunt waarvoor de aanvrager zelf een technisch werkingsprincipe ontwikkelt en aantoont.
Ook uren waarin een ontwikkelaar ontwerpt, technisch experimenteert, beoordeelt en bijstuurt kunnen meetellen, mits die werkzaamheden direct en uitsluitend zijn gericht op het oplossen van het technische knelpunt. Een oplossingsrichting uitwerken, laten genereren, meten, verwerpen en een tweede route proberen kan S&O zijn wanneer dit onderdeel is van het zelf zoeken en bewijzen van het werkingsprincipe. Gegenereerde code voor een standaardscherm nalopen is dat niet. Hetzelfde geldt voor testen die niet dienen om het werkingsprincipe aan te tonen (onderdeel r).
Ontwikkelt u de AI zelf, zoals modellen, trainingsmethoden of inferentie-optimalisatie, dan ligt de onzekerheid vaak zichtbaarder. Het enkele aanroepen van een bestaand model of trainen met een standaard framework levert op zichzelf geen S&O op. Dat sluit niet uit dat rondom een bestaand model eigen programmatuur wordt ontwikkeld, mits daarbij eigen programmeertechnische knelpunten en een nieuw werkingsprincipe centraal staan.
Het coalitieakkoord belooft een verruiming van de WBSO voor AI. In de Kamerbrief van 15 september 2026 zet minister Herbert van Economische Zaken daar direct een grens omheen: een verruiming uitsluitend voor AI is niet mogelijk. De Europese Commissie merkt de WBSO aan als algemene fiscale maatregel, waardoor de regeling buiten de staatssteunregels valt. Thematische sturing zou dat veranderen, met waarschijnlijk forse beperkingen voor alle gebruikers.
Het ministerie kijkt daarom breder: sluit de afbakening van programmatuur nog aan op de praktijk? Dit najaar volgen gesprekken met bedrijven en experts. Een besluit is er nog niet. Op de ICT-intermediairdag van RVO op 22 september kwam dezelfde lijn terug: technische onzekerheden, programmeertechnische knelpunten en het zelf zoeken en bewijzen van een technisch werkingsprincipe blijven centraal staan. RVO vroeg daarbij expliciet om input uit de praktijk over het onderscheid tussen toepassing en eigen ontwikkeling.
Eén kanttekening: voor de verruiming is geen extra geld gereserveerd. Het ministerie verwacht voor het programmatuurtraject een aanzienlijk extra beslag op het budget. In 2027 vangt het budget van € 1.968 miljoen dat op, mede door € 200 miljoen onderuitputting uit 2025.
Of uw softwareontwikkeling volledig in de aanvraag zit, hangt af van hoe scherp de knelpunten zijn beschreven. Wij kijken graag met u mee naar uw lopende S&O-projecten, het liefst voordat u de aanvraag voor 2027 indient. Neem gerust contact met ons op.
Interesse gekregen na het lezen van deze update? Of wil je weten wat wij voor u kunnen betekenen?
Interesse gekregen na het lezen van deze update? Of wil je weten wat wij voor u kunnen betekenen?
